Rozmowa o dawaniu, przyjmowaniu pomocy i odwadze powiedzenia „Potrzebuję Cię”
Izabela Savage: Wiele mówi się dziś o potrzebie wspierania innych. Czym właściwie jest dla Ciebie wsparcie?
Dr Beata Sokołowska: Przez większą część mojego życia uważałam, że wsparcie oznacza przede wszystkim bycie dla innych. Trzeba pomóc, wysłuchać, zrobić coś za kogoś, poświęcić swój czas, swoje siły, czasem nawet własne potrzeby… Długo uważałam, że tak właśnie powinno być – najpierw wszyscy inni, a ja na końcu. Minęło wiele lat, zanim zrozumiałam, że wcale nie musi tak być. A właściwie, że czasami takie podejście może sprawić, że w pewnym momencie po prostu nie mamy już z czego dawać.
Czyli według zasady „najpierw załóż maskę tlenową sobie, a dopiero potem pomóż innym”.
Dokładnie. Ta bardzo prosta zasada, którą słyszymy w samolocie przed startem: w sytuacji zagrożenia najpierw należy założyć maskę tlenową sobie, a dopiero potem pomóc dziecku lub osobie obok, zawiera ogromną życiową mądrość. Bo jak mam pomóc drugiemu człowiekowi, jeśli sama nie mam czym oddychać? Jak mam dawać komuś energię, jeśli jestem całkowicie wyczerpana? Jak mam być dla innych, jeśli sama jestem na granicy swoich możliwości?
Niby to takie proste i oczywiste, a jednak kiedyś zupełnie nie odnosiłam tej zasady do własnego życia. Jak wielu z nas, byłam wychowana w przekonaniu, że przede wszystkim najważniejsze jest, by pomagać i być dla innych, a dbanie o siebie, o swoje potrzeby postrzegałam jako coś egoistycznego.
Czyli dbanie o siebie nie jest egoizmem?
No właśnie tego nauczyłam się najpóźniej. Dbanie o siebie nie musi mieć nic wspólnego z egoizmem. Wręcz przeciwnie, może być odpowiedzialnością za siebie i za tych, których kochamy. Jeżeli chcemy być dla innych, potrzebujemy mieć w sobie siłę. Potrzebujemy energii, spokoju, cierpliwości i przestrzeni. Potrzebujemy czasami po prostu odpocząć, wyłączyć telefon, pobyć sami, zrobić coś, co sprawia nam przyjemność. Po prostu, potrzebujemy „naładować akumulatory”. Dopiero wtedy możemy naprawdę coś z siebie dawać.
Brzmi to trochę jak zmiana perspektywy: nie „najpierw inni”, tylko „najpierw zadbam o siebie, żeby móc być dla innych”.
Dokładnie tak. I wcale nie chodzi o to, żeby nagle przestać pomagać, czy troszczyć się o innych. Chodzi o zachowanie równowagi. Przez lata wydawało mi się, że miłość oznacza poświęcenie siebie dla innych. Dzisiaj powiedziałabym raczej, że miłość oznacza również troskę i dbanie o własne ciało, umysł, duszę, własną energię i własne granice. Bo kiedy jesteśmy wypoczęci, spokojniejsi i mamy w sobie energię, nasze wsparcie dla innych jest zupełnie inne. Nie pomagamy wtedy z poczucia obowiązku, winy czy całkowitego wyczerpania. Pomagamy, bo naprawdę mamy czym się podzielić.
Tak jak to mądrze wytłumaczyłyście w swoim programie – nasze ciało, „jako nasz skafander zewnętrzny, jest też określeniem naszych świętych granic […] zawsze jako pierwsze nam pokazuje, w postaci symptomu, co mam dolega, co lekceważymy lub …

